KRRiT, Rada Mediów Narodowych, minister: kto naprawdę rządzi w TVP

Sat, 11 Jul 2026 09:00:00 +0200

Zarządy TVP i Polskiego Radia powołuje dziś Rada Mediów Narodowych, ciało obsadzane przez parlament i prezydenta, więc realny mandat prezesa spływa z sejmowej większości. Razem chce tę władzę odebrać bieżącej większości i przekazać ją niezależnym instytucjom oraz samym pracownikom stacji. Partia proponuje wzmocnienie i upluralnienie Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, rozdzielenie kadencji jej członków oraz statuty redakcyjne chroniące dziennikarzy — to postulaty ze stanowiska Rady Krajowej z 15 grudnia 2017 roku.

Kto formalnie trzyma za sznurki

Konstytucyjnym strażnikiem wolności słowa w radiu i telewizji jest KRRiT, powołana na mocy ustawy o radiofonii i telewizji z 1993 roku (ustawa przez ELI). To ona przez lata mianowała zarządy mediów publicznych i stała na straży pluralizmu.

Ten porządek rozmontowano w dwóch krokach. Najpierw nowela z 7 stycznia 2016 roku odebrała KRRiT prawo mianowania zarządów i rad nadzorczych mediów publicznych i przekazała je ministrowi Skarbu Państwa, likwidując przy tym jawne konkursy i kadencyjność (stanowisko Rady Krajowej Razem, 22 stycznia 2016). Potem, ustawą z 22 czerwca 2016 roku, powołano Radę Mediów Narodowych i to jej przekazano obsadę władz TVP, Polskiego Radia i PAP (ustawa o Radzie Mediów Narodowych przez ELI). KRRiT pozostała formalnym strażnikiem pluralizmu, ale bez narzędzi, którymi mogłaby go egzekwować.

Dlaczego przywrócenie KRRiT nie wystarczy samo z siebie

Prosty powrót do stanu sprzed 2016 roku niczego nie gwarantuje, bo skład samej KRRiT też bywa wymieniany razem z władzą. Razem dostrzega to i celuje głębiej: chce tak przebudować regulatora, żeby żadna pojedyncza większość nie mogła obsadzić go w całości ani skrócić kadencji niewygodnym członkom.

Media publiczne nie są od tego, żeby zarabiać, ale od tego, by dostarczać obywatelom i obywatelkom sensownych treści – ich wymuszona komercjalizacja grozi wypłukaniem ich misji.— Partia Razem, „O wolne, rzetelne media publiczne. Przeciw »dekoncentracji mediów«” (Rada Krajowa, 15 grudnia 2017), partiarazem.pl

Co proponuje Razem

W stanowisku z grudnia 2017 roku partia rozpisała mechanikę, która ma uniezależnić obsadę mediów od sejmowej arytmetyki:

Wzmocnienie roli KRRiT i Rady Etyki Mediów — z realną możliwością karania nadawców za brak pluralizmu i nierzetelność, wykraczającą poza samo wytykanie ich w raportach.
Większy pluralizm w samej KRRiT — przez zwiększenie liczebności składu, tak by nie zdominowała go jedna opcja.
Rozdzielenie kadencji członków KRRiT, żeby cały skład nie był wymieniany naraz przy każdej zmianie władzy.
Usunięcie przepisu, który pozwala Sejmowi i Senatowi skracać kadencję członków KRRiT — dziś to furtka do przejęcia regulatora.
Statuty redakcyjne wzorem niemieckim oraz udział pracowników w procesach decyzyjnych i w zarządach firm medialnych, żeby władza nad linią programową nie leżała wyłącznie w rękach nominata.
Obsada władz przy udziale pracowników poszczególnych stacji oraz organizacji pozarządowych i środowisk twórczych.

Dlaczego w ogóle warto walczyć o niezależne, a nie tylko „nasze” media publiczne, rozkładamy w tekście o mediach bez partyjnej smyczy. Wątek pluralizmu regulatora i odpolitycznienia instytucji publicznych łączy się z programem serwisu Razem dla uczciwej polityki.

Źródła i dalsza lektura

Media publiczne bez partyjnej smyczy

Wed, 08 Jul 2026 09:00:00 +0200

Media publiczne w Polsce co kilka lat zmieniają barwy razem z układem sił w Sejmie, bo obsada ich zarządów jest łupem bieżącej większości. Razem chce wypchnąć polityków z obsady tych stacji: telewizja i radio finansowane ze wspólnych pieniędzy mają służyć obywatelom, a nie rządowi. Dlatego partia od początku swojego istnienia postuluje jasne, apolityczne zasady wyboru władz mediów publicznych — takie, by o zarządach i radach nadzorczych decydowali profesjonaliści ze środowisk artystycznych i naukowych oraz sami pracownicy stacji, z pominięciem polityków. To stanowisko Rady Krajowej ze stycznia 2016 roku, rozwinięte w grudniu 2017.

Jak media publiczne trafiły pod kontrolę partii

Punktem zwrotnym była nowelizacja ustawy o radiofonii i telewizji z 7 stycznia 2016 roku. Odebrała ona Krajowej Radzie Radiofonii i Telewizji prawo mianowania zarządów i rad nadzorczych mediów publicznych i przekazała tę władzę ministrowi Skarbu Państwa. Zniknęły otwarte, jawne konkursy oraz kadencyjność władz — obsada kierownictwa TVP i Polskiego Radia stała się polityczną decyzją ministra (stanowisko Rady Krajowej Razem, 22 stycznia 2016).

Skutki były natychmiastowe. Prezesem TVP został Jacek Kurski, a redakcje przeszły czystkę: w „Wiadomościach” z trzynastu reporterów zostało pięciu (stanowisko Rady Krajowej Razem, 22 stycznia 2016). Razem od razu nazwało to demontażem mediów publicznych i przypomniało, że problem jest starszy niż jedna ekipa — kolejne rządy traktowały telewizję jak swoją tubę, różniły się tylko tym, jak brutalnie ją przejmowały.

Dlaczego apolityczny zarząd to warunek wstępu

Media publiczne, w których o awansie dziennikarza decyduje lojalność wobec ministra, przestają być publiczne w jakimkolwiek sensie poza nazwą. Tracą wiarygodność, a widz słusznie czyta je jako przekaz partii rządzącej. Razem stawia sprawę ustrojowo: dopóki obsada władz zależy od wyniku wyborów, każda zmiana rządu będzie oznaczać kolejną wymianę prezesów i kolejną falę zwolnień. Trzeba przeciąć samo źródło — sposób powoływania zarządów.

Stąd propozycja partii, by z procesu decyzyjnego wyprowadzić polityków, a wprowadzić do niego ludzi, którzy gwarantują profesjonalizm i mają realny udział w losie stacji.

Co proponuje Razem

Sednem jest zasada: o obsadzie mediów publicznych rozstrzyga środowisko i załoga stacji.

Partia Razem od początku swojego istnienia postuluje wprowadzenie jasnych i uczciwych zasad wyboru zarządów i rad nadzorczych. Chcemy, by w proces decyzyjny zaangażowani byli nie politycy, a gwarantujący profesjonalizm przedstawiciele środowisk artystycznych, naukowych i sami pracownicy mediów.— Partia Razem, stanowisko ws. nowelizacji ustawy o mediach publicznych (Rada Krajowa, 22 stycznia 2016), partiarazem.pl

Z tej zasady partia wyprowadziła w kolejnych stanowiskach trwałe postulaty:

Jawne konkursy i kadencyjność — powrót do przejrzystej procedury obsady, którą nowela z 2016 roku zlikwidowała na rzecz nominacji ministra.
Udział pracowników i środowisk twórczych w obsadzie władz poszczególnych stacji, a także organizacji pozarządowych (stanowisko Rady Krajowej z 15 grudnia 2017).
Statuty redakcyjne wzorem niemieckim, które opisują prawa i obowiązki dziennikarzy oraz ich relacje z wydawcą, żeby chronić niezależność zespołu przed presją z góry (stanowisko z 15 grudnia 2017).

Kto konkretnie dziś powołuje prezesów i jak przenieść tę władzę z powrotem do niezależnych instytucji, rozkładamy w tekście o obsadzie zarządów mediów publicznych. O tym, czemu w ogóle mają służyć wolne od nacisku media, piszemy w tekście o misji mediów publicznych. Wątek odpolitycznienia państwa łączy się z programem czystej polityki, który opisuje serwis Razem dla uczciwej polityki.

Odpartyjnienie | Razem dla Kultury

KRRiT, Rada Mediów Narodowych, minister: kto naprawdę rządzi w TVP

Kto formalnie trzyma za sznurki

Dlaczego przywrócenie KRRiT nie wystarczy samo z siebie

Co proponuje Razem

Źródła i dalsza lektura

Media publiczne bez partyjnej smyczy

Jak media publiczne trafiły pod kontrolę partii

Dlaczego apolityczny zarząd to warunek wstępu

Co proponuje Razem

Źródła i dalsza lektura